Trẻ suy dinh dưỡng: nguyên nhân, dấu hiệu và cách chăm sóc
Tất cả các chuyên mục
Thực phẩm và thức ăn dặm cho bé
Giấc ngủ của bé
Những cột mốc phát triển quan trọng của bé
Chăm sóc sức khỏe cho bé
Chăm sóc trẻ mới lọt lòng
Cho con bú
Phát triển của bé qua từng tháng
Sự thay đổi của bé qua các tuần
Sữa công thức
Khoảng thời gian đặc biệt
Tổ chức sinh nhật cho bé 1 tuổi
Ý tưởng thiết kế phòng cho bé

Trẻ suy dinh dưỡng: nguyên nhân, dấu hiệu và cách chăm sóc

Trẻ suy dinh dưỡng nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời sẽ kéo theo hàng loạt những hệ lụy nặng nề ảnh hưởng đến sự phát triển của bé trong tương lai. Thậm chí, một số trường hợp trẻ bị suy dinh dưỡng nặng còn có thể đe dọa đến tính mạng của trẻ. Vậy nguyên nhân gây nên suy dinh dưỡng ở trẻ em là gì? Nhận biết dấu hiệu trẻ suy dinh dưỡng ra sao? Trẻ bị suy dinh dưỡng phải làm sao hay cách chăm sóc trẻ suy dinh dưỡng thế nào? Cùng Huggies tìm hiểu chi tiết trong bài viết sau mẹ nhé!

Tham khảo: Cách trị sổ mũi cho bé sơ sinh

Thế nào là trẻ suy dinh dưỡng?

Suy dinh dưỡng là thuật ngữ để chỉ tình trạng thiếu hụt các chất dinh dưỡng cần thiết, thường gặp nhất là sự thiếu hụt protein, vitamin và các chất khoáng. Hậu quả của việc cơ thể không nhận đủ chất dinh dưỡng là sự suy giảm hoạt động của các cơ quan. Nhất là trẻ em độ tuổi từ 6 – 24 tháng tuổi, đây là giai đoạn trẻ có nhu cầu dinh dưỡng cao.

Suy dinh dưỡng ở trẻ em thường gây chậm tốc độ tăng trưởng và hạn chế khả năng hoạt động thể lực. Ở mức độ nặng hơn suy dinh dưỡng còn ảnh hưởng đến sự phát triển não bộ, trí thông minh, khả năng giao tiếp và tăng khả năng mắc nhiều bệnh tật cho trẻ. Để có thể xác định trẻ bị suy dinh dưỡng, các bác sĩ sẽ đánh giá dựa trên các chỉ số:

  • Cân nặng theo tuổi
  • Chiều cao theo tuổi
  • Cân nặng theo chiều cao

Tham khảo: Làm thế nào để trẻ sơ sinh tăng cân nhanh?

Dấu hiệu trẻ suy dinh dưỡng

Dấu hiệu trẻ suy dinh dưỡng có thể bao gồm: cân nặng không tăng trưởng như mức dự kiến hoặc tụt giảm từ 5-10% (hoặc hơn) so với trọng lượng cơ thể của trẻ trong vòng 3-6 tháng.

Ngoài ra, mẹ có thể nhận biết trẻ bị suy dinh dưỡng thông qua một số dấu hiệu như:

  • Trẻ thường xuyên quấy khóc.
  • Ít vui chơi và kém linh hoạt, cơ thể chậm chạp hơn hẳn bạn cùng lứa.
  • Các bắp thịt tay chân mềm nhão, bụng to dần.
  • Chậm phát triển vận động như chậm biết lẫy, ngồi, bò, đi đứng. Đây là dấu hiệu mẹ có thể nhận thấy rõ ràng nhất.

Tham khảo: Thực đơn cho bé ăn dặm tự chỉ huy BLW

Để xác định trẻ có suy dinh dưỡng hay không, ngoài việc quan sát các dấu hiệu trên, ba mẹ còn có thể dựa vào các chỉ số chuẩn để so sánh với con mình.

  • Dựa vào cân nặng theo tuổi: Khi trẻ mới sinh nặng cỡ 3kg, sau 5 tháng tăng gấp đôi, 12 tháng tăng gấp ba; sau đó mỗi năm tăng thêm 2kg. Khi bé 6 tuổi thì cân nặng phải là 20kg. Nếu mẹ không có cân, có thể đo vòng cánh tay trẻ 1-5 tuổi. Trẻ bình thường 14-15cm; nếu dưới 13cm là suy dinh dưỡng.
  • Dựa vào chiều cao theo tuổi: Khi mới sinh trẻ dài 50cm, 6 tháng dài 65cm, 12 tháng: 75cm, 2 tuổi: 85cm, 3 tuổi: 95cm, 4 tuổi: 100cm. Sau đó, mỗi năm chiều cao tăng thêm 5cm, khi bé 8 tuổi phải cao 120cm.

Tham khảo: Trẻ sơ sinh lười bú phải làm sao?

Vì sao trẻ bị suy dinh dưỡng?

Nguyên nhân trẻ suy dinh dưỡng hầu hết xuất phát từ ngoại cảnh như hoàn cảnh sống, điều kiện kinh tế, thói quen ăn uống và sinh hoạt gây nên. Suy dinh dưỡng ở trẻ em thường là hậu quả của các vấn đề sau:

Bữa ăn thiếu chất dinh dưỡng

Nguyên nhân này thông thường chỉ phổ biến ở các nước nghèo, không đủ điều kiện nên trẻ em thường xuyên đối mặt với tình trạng thiếu chất dinh dưỡng.

Tham khảo: Cách chữa sôi bụng ở trẻ sơ sinh

Khả năng hấp thu các chất dinh dưỡng kém

Trẻ mắc các bệnh lý về đường tiêu hóa hoặc trải qua sau một đợt bệnh nặng, cảm thấy không ngon miệng, không muốn ăn mặc dù được cung cấp thức ăn giàu chất dinh dưỡng. Những bệnh gây nên tình trạng này bao gồm:

  • Ói mửa hay đi chảy kéo dài làm mất chất dinh dưỡng.
  • Bệnh lý viêm loét đại tràng, bệnh Crohn làm giảm khả năng dung nạp chất dinh dưỡng từ thức ăn đưa vào.
  • Viêm loét dạ dày hoặc các bệnh lý gan mật thường đối mặt với chứng khó tiêu, làm bé chán ăn, lâu dần cũng gây nên suy dinh dưỡng.
  • Các bệnh lý nhiễm trùng tại đường tiêu hóa, hoặc việc phải sử dụng nhóm thuốc kháng sinh làm mất cân bằng giữa lượng vi khuẩn có lợi và vi khuẩn có hại trong đường ruột cũng làm giảm khả năng hấp thu.

Tham khảo: Trẻ sơ sinh bị rôm sảy phải làm sao?

Vấn đề sức khỏe tâm thần

Nhiều rối loạn tâm thần kinh ảnh hưởng đến thói quen ăn uống của bé như trầm cảm, chứng chán ăn tâm thần, chứng ăn ói và các rối loạn ăn uống khác. Khi bi gia đình ép buộc ăn uống quá mức, trẻ dễ có tâm lý sợ hãi sinh ra những nỗi ám ảnh về thức ăn, dần dần sẽ dẫn tới bệnh chán ăn và gây ra suy dinh dưỡng.

Trẻ sơ sinh không được bú mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu tiên

Trẻ sơ sinh không được bú mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu, không bú đủ sữa mẹ và cho ăn dặm quá sớm (trước 6 tháng tuổi) thường không nhận được đầy đủ dưỡng chất. Nhiều nghiên cứu đã chứng minh rằng không được bú sữa mẹ trong 6 tháng đầu đời có thể dẫn tới suy dinh dưỡng ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Quan niệm cho trẻ bú sữa công thức tốt hơn sữa mẹ là không đúng đắn. Những người mẹ suy dinh dưỡng hoặc không biết cách cho con bú cũng là những nguyên nhân gián tiếp gây suy dinh dưỡng ở trẻ sơ sinh.

Tham khảo: Trẻ sơ sinh bị tiêu chảy phải làm sao?

Trẻ bị suy dinh dưỡng phải làm sao?

Để điều trị suy dinh dưỡng cho trẻ cần phải xác định nguyên nhân rồi từ đó tìm ra phương pháp điều trị và cải thiện. Các bác sĩ sẽ xây dựng một kế hoạch điều trị và cách chăm sóc trẻ suy dinh dưỡng toàn diện với mục tiêu cung cấp đủ chất dinh dưỡng và phục hồi sức khỏe.

Chế độ ăn uống

Trẻ bị suy dinh dưỡng sẽ nhận được các lời khuyên từ bác sĩ về một chế độ ăn hợp lý, lành mạnh. Một chế độ ăn đúng phải đáp ứng được đầy đủ nhu cầu năng lượng của cơ thể về các nhóm chất bao gồm protein, lipid, glucid, chất khoáng và vitamin. Với trẻ còn bú mẹ, mẹ cần có chế độ dinh dưỡng phù hợp để cung cấp đầy đủ các dưỡng chất cho bé.

Tham khảo: Trẻ sơ sinh ngủ bao nhiêu tiếng?

Lên kế hoạch chăm sóc

Kế hoạch được lập ra với các mục tiêu và cách thức thực hiện tùy từng trường hợp cụ thể. Trẻ suy dinh dưỡng nặng thường sẽ có chế độ ăn uống đặc biệt hơn.

Theo dõi, đánh giá

Trẻ bị suy dinh dưỡng cần được giám sát thường xuyên, kiểm tra cân nặng và các chỉ số nhân trắc học để đánh giá hiệu quả điều trị.

Cách chăm sóc trẻ suy dinh dưỡng

Chế độ dinh dưỡng là vấn đề mẹ cần quan tâm để đáp ứng nhu cầu tăng trưởng và phát triển của cơ thể cho trẻ. Trong đó, chế độ ăn của trẻ cần đáp ứng hai nguyên tắc: tăng năng lượng và tăng chất dinh dưỡng cho trẻ.

Tham khảo: Vì sao trẻ sơ sinh hay vặn mình ngủ không ngon giấc?

Tăng năng lượng cho trẻ

Mẹ nên bổ sung thêm lượng dầu mỡ bởi dầu mỡ sẽ cung cấp năng lượng gấp đôi chất bột và chất đạm, đặc biệt là dầu cá hồi, dầu thực vật,… và còn rất tốt cho sự phát triển não bộ của trẻ nữa. Trung bình mỗi bữa ăn mẹ nên đảm bảo cung cấp đủ lượng dầu hoặc mỡ cho trẻ. Bên cạnh đó, mẹ cũng nên cố gắng nấu thức ăn đặc hơn và tăng dần số lượng bữa ăn cho trẻ mỗi ngày.

Tăng chất dinh dưỡng cho bé

Thay vì mỗi ngày chỉ cho bé ăn 3 bữa chính, mẹ hãy cố gắng tăng lên 2 - 3 bữa ăn phụ với sữa, sữa chua và phô mai. Mỗi bữa chính yêu cầu phải cho trẻ ăn đa dạng, đổi món và phải đảm bảo có đủ 4 nhóm chất dinh dưỡng bao gồm:

  • Chất bột: Có trong gạo, nếp hoặc các hạt họ đậu
  • Chất đạm: Có trong thịt, cá, trứng, sữa,…
  • Chất béo: Có trong dầu ăn và mỡ động vật
  • Vitamin và khoáng chất: Có trong các loại rau lá màu xanh đậm, củ quả màu vàng, đỏ, cam,...

Tham khảo: Bảng chiều cao cân nặng của trẻ sơ sinh

Hy vọng bài viết đã cung cấp những thông tin hữu ích giúp mẹ hiểu rõ hơn về cách chăm sóc trẻ suy dinh dưỡng. Ngoài ra, mẹ có thể tham khảo thêm thông tin tại chuyên mục Chăm sóc bé hoặc gửi câu hỏi về Góc chuyên gia.

BÀI VIẾT ĐƯỢC QUAN TÂM

Làm sao khi bé bị ho và sổ mũi
Chăm sóc bé 30/09/2020

Có nên dùng siro ho cho trẻ sơ sinh? 3 mẹo trị ho cho trẻ sơ sinh hiệu quả

Làm sao khi bé bị ho và sổ mũi
Chăm sóc bé 09/10/2020

6 mẹo trị ho cho bé từ dân gian – Trẻ bị ho kiêng ăn gì?

Xổ nhau sau khi sinh
Sinh con 31/10/2018

Xổ nhau sau khi sinh

Trong giai đoạn thứ ba, nhau thai tách khỏi thành tử cung và các cơ của tử cung bắt đầu bám chặt xung quanh các mạch máu đã cung cấp cho nhau thai trong suốt thai kỳ để ngăn chặn tình trạng mất máu quá nhiều.

Huggies Power of Hugs

Mua 1 tặng 1

BÀI VIẾT CÙNG CHỦ ĐỀ