Massage Cho Trẻ Sơ Sinh Đơn Giản Tại Nhà Mẹ Nên Biết | Huggies
Tất cả các chuyên mục
Thực phẩm và thức ăn dặm cho bé
Giấc ngủ của bé
Những cột mốc phát triển quan trọng của bé
Chăm sóc sức khỏe cho bé
Cách chăm sóc trẻ sơ sinh 0-6 tháng
Cho con bú
Phát triển của bé qua từng tháng
Sự thay đổi của bé qua các tuần
Sữa công thức
Khoảng thời gian đặc biệt

Massage Cho Trẻ Sơ Sinh Đơn Giản Tại Nhà Mẹ Nên Biết

Mát-xa cho trẻ sơ sinh

Bài viết này nhận được sự góp ý nhi khoa từ bác sĩ Nguyễn Phước Mỹ Linh - Bác sĩ Nội Nhi, bệnh Viện Nhi Đồng 1, thành phố Hồ Chí Minh.

Các bé sơ sinh rất thích được bàn tay mềm mại của mẹ vuốt ve nhẹ nhàng, xoa bóp vì trong 5 giác quan thì xúc giác là giác quan phát triển nhất. Theo một số nghiên cứu, massage cho trẻ sơ sinh có thể giúp bé ăn ngoan, ngủ ngon và ít bị bệnh. Hãy cùng Huggies tham khảo cách mát xa cho bé đơn giản tại nhà để dành thời gian mỗi ngày mang đến cho bé cảm giác thư giãn và một sức đề kháng tốt.

Không bao giờ là quá sớm để bắt đầu mát-xa cho trẻ sơ sinh

Điều mà bạn cần làm là hãy tiến hành xoa bóp một cách thận trọng trong khi quan sát những phản ứng của trẻ. Sẽ mất một ít thời gian để bạn có thể hiểu thông điệp mà trẻ gởi tới bạn.

Việc dành thời gian để mát-xa cho trẻ sơ sinh sẽ mang lại kết quả như là một món quà cho cả bạn và trẻ. Đó là quãng thời gian mà cả hai có thể tập trung vào nhau một cách liên tục không gián đoạn. Và rồi nhìn thấy trẻ của mình thoải mái và vui vẻ sau khi được vỗ về sẽ làm bạn cũng cảm thấy hài lòng y như vậy.

Mát-xa cho trẻ sơ sinh có thể được bắt đầu ngay khi bạn cảm thấy sẵn sàng. Trong những ngày đầu trẻ sẽ vẫn còn cảm giác muốn được bao bọc che chở. Vì vậy, bên cạnh việc tạo ra một môi trường dễ chịu và ấm áp với một cái khăn mềm phủ lên những phần chưa được mát xa, bạn nên dùng thêm một khăn tắm quấn xung quanh trẻ để tăng hiệu quả bao bọc như trong một cái kén.

Trẻ sơ sinh cũng có nhu cầu tự bảo vệ các phần mềm của chúng (như là bụng, ngực, đùi trong, nách, lòng bàn tay). Vì vậy hãy lưu tâm đến những phản ứng của trẻ và chỉ nên mát-xa gần những khu vực đó khi nào trẻ trở nên thoải mái hơn. Trẻ được sinh ra với những phản xạ bẩm sinh mà đôi khi vô tình bạn “kích hoạt” chúng trong lúc mát-xa, vì vậy điều bạn cần làm là tìm hiểu những phản xạ ở trẻ sơ sinh.

 Mát-xa cho trẻ sơ sinh mang lại nhiều lợi ích tốt

Mát-xa cho trẻ sơ sinh có thể bắt đầu ngay khi mẹ cảm thấy sẵn sàng (Nguồn: Sưu tầm)

Tác dụng tuyệt vời của việc massage cho bé có thể mẹ chưa biết

Giảm căng thẳng, thư giãn cơ bắp

Massage làm giảm căng thẳng, thư giãn cơ bắp ở trẻ sơ sinh bằng cách kích thích giải phóng oxytocin - một chất kích thích thần kinh tạo cảm giác tốt và làm giảm mức độ cortisol - một loại hormone căng thẳng. Massage không chỉ giúp thư giãn cơ bắp mà còn kích thích sự phát triển của bé và có tác dụng đặc biệt tốt với trẻ sơ sinh bị đau bụng.

Kích thích hệ thần kinh

Massage rất có lợi cho hệ thần kinh của trẻ nhỏ, bởi vì chúng giúp cải thiện đáng kể sự phát triển kỹ năng vận động của em bé.

Giúp bé ngủ ngon hơn

Mát-xa cho bé có một số lợi ích từ tăng cơ nhanh hơn đến cải thiện phản ứng miễn dịch. Khi trẻ sơ sinh được massage ngay trước lúc đi ngủ sẽ tạo ra nhiều melatonin hơn - một loại hormone điều hòa giấc ngủ giúp bé có giấc ngủ ngon hơn.

Có thể cải thiện chất lượng cuộc sống cho những trẻ sơ sinh có thân hình khác thường

Massage cho bé có thể là một cách để xoa dịu trẻ mắc hội chứng Down (Đao) hoặc bại não. Bên cạnh đó, các bé sinh non cũng cho thấy sự phát triển vận động tốt hơn khi được massage cơ thể thường xuyên. Thậm chí, chúng còn tăng cân nhanh hơn những đứa trẻ sinh non không bao giờ được mẹ mát-xa.

Có thể giúp cải thiện lưu thông máu

Massage giúp cải thiện lưu thông máu cũng như làm giảm mức độ khó chịu do khí hoặc axit, tắc nghẽn và mọc răng. Ngoài ra, điều này còn giúp kích thích các dây thần kinh đi qua đường tiêu hóa, do đó có lợi cho hệ tiêu hóa của trẻ.

Tăng cường phát triển tâm lý và xã hội

Việc kích thích xúc giác của trẻ em có tác động tích cực đến sự phát triển tâm lý và xã hội của bé cùng với việc gắn kết mối quan hệ của con với bố mẹ.

>> Xem thêm:

  • Mát-xa cho trẻ sơ sinh & những lợi ích
  • Phương pháp massage cho trẻ sơ sinh tốt nhất
  • Hướng dẫn mẹ cách massage cho trẻ sơ sinh ăn ngon, ngủ ngoan

    Cách massage bụng cho bé

    Cách mát-xa cho trẻ sơ sinh dễ ngủ, ăn ngon là hãy massage phần bụng của bé. Không chỉ giúp bé dễ ngủ mà còn làm giảm các vấn đề tiêu hóa thường gặp ở trẻ:

  • Hãy nắm tay lại và vuốt xung quanh bụng của bé theo chuyển động mái chèo. Bắt đầu ở phần khung xương sườn và vuốt dần dần xuống bằng một tay rồi đổi tay còn lại.
  • Massage bụng bằng đầu ngón tay theo hình tròn, di chuyển ngón tay theo chiều kim đồng hồ cũng là một cách massage cho bé dễ ngủ.
  • Ngoài ra, mẹ có thể giúp trẻ sơ sinh ngủ ngon bằng cách massage theo chữ “ILU” (I Love U). Xoa nhẹ nhàng bên trái bụng theo hình chữ I, sau đó dùng tay vuốt ở khoang bụng từ phải sang trái rồi đi xuống theo hình chữ L ngược. Tiếp đến, vuốt theo hình chữ U ngược từ phần dưới bên phải bụng bé lên trên và xung quanh rốn rồi đi xuống phần dưới bên trái.
  • Để các ngón tay đi xung quanh rốn của trẻ theo chiều kim đồng hồ.
  • Nắm lấy 2 khớp gối của bé lại với nhau rồi nhẹ nhàng đưa lên trên, xoay hông một vài lần về phía bên phải sẽ giúp bé thải khí tốt hơn.
  • Mẹ hãy đặt tay lên bụng con theo chiều ngang và lúc lắc tay một vài lần. Các mẹ nên lưu ý là không nên massage bụng con nếu rốn chưa rụng hoặc mới rụng vài ngày nhé!
  •  

    Massage bụng không chỉ giúp bé ngủ ngon mà còn làm giảm các vấn đề tiêu hóa

    Massage bụng không chỉ giúp bé ngủ ngon mà còn làm giảm các vấn đề tiêu hóa (Nguồn: Sưu tầm)

    Massage cho bé ở đầu và mặt

    Để massage đầu và mặt cho bé dễ ngủ, mẹ có thể áp dụng các bước sau:

  • Nâng đầu của bé bằng 2 tay, các ngón tay massage da đầu giống như mẹ đang gội đầu cho trẻ và tránh massage vùng thóp trên đỉnh đầu.
  • Massage tai cho bé bằng ngón cái và ngón trỏ.
  • Dùng hai tay vuốt xung quanh mặt theo hình trái tim và tay bạn sẽ gặp nhau ở cằm của bé.
  • Đặt ngón tay trỏ ở giữa 2 lông mày và vuốt từ trong ra ngoài.
  • Dùng hai tay vuốt nhẹ nhàng từ sóng mũi ra hai bên má.
  • Một trong những cách mát-xa cho trẻ sơ sinh dễ ngủ là dùng đầu ngón tay vuốt cằm của bé theo hình vòng tròn.
  • Massage ngực cho bé

    Để massage phần ngực cho bé, các mẹ hãy:

  • Đặt 2 tay lên ngực con rồi vuốt từ xương ức ra 2 vai, sau đó lại trở xuống theo hình trái tim.
  • Vuốt theo đường chéo từ bên hông trái lên vai bên phải và ngược lại trở xuống. Mẹ tiếp tục thực hiện tương tự với bên hông còn lại.
  • Massage tay cho bé

    Mẹ có thể massage hai bàn tay nhỏ xinh của bé bằng cách:

  • Nắm cổ tay bé và bắt đầu vỗ nhẹ bắp tay để thả lỏng bắp tay.
  • Mẹ dùng một tay nắm cổ tay con và tay còn lại tạo thành hình chữ C quanh cánh tay bé rồi vuốt nhẹ từ vai đến cổ tay.
  • Dùng 2 tay nắm lấy cánh tay bé rồi xoay thật nhẹ theo 2 hướng ngược nhau như khi bạn đang vắt khăn.
  • Mẹ sử dụng 2 ngón cái xoa xung quanh lòng bàn tay rồi đến các ngón tay.
  • Vuốt nhẹ từ cổ tay đến các ngón tay rồi bóp và kéo thật nhẹ nhàng các ngón tay.
  • Dùng các ngón tay xoa thành vòng tròn để massage cổ tay bé, sau đó gập và duỗi khủy tay con.
  • Cách massage lưng cho bé

    Để vùng lưng trẻ dễ chịu, thoải mái thì các mẹ có thể thực hiện các thao tác dưới đây:

  • Đặt con nằm sấp theo chiều ngang hoặc duỗi thẳng chân bạn và đặt bé lên đùi. Sau đó, đặt 2 tay bé trước mặt, không để khép 2 bên.
  • Dùng 2 tay xoa bóp qua lại rồi vuốt nhẹ từ cổ cho đến mông.
  • Mẹ dùng các ngón tay xoa thành hình tròn theo hướng cột sống từ dưới lên, tuyệt đối tránh ấn trực tiếp lên cột sống của trẻ.
  • Massage vai bé theo hình tròn nhỏ rối đến massage mông theo hình tròn lớn.
  • Co các ngón tay giống như hình cây cào rồi xoa lưng cho bé từ trên xuống. Đặc biêt, mẹ cần chú ý là phải cắt móng tay ngắn khi massage cho con nhé.
  •  

    Massage chân cho trẻ sơ sinh

    Để massage chân cho trẻ sơ sinh, các mẹ có thể:

  • Nắm lấy mắt cá chân và nâng 1 chân của bé lên, thả lỏng đùi con bằng cách vỗ nhẹ nhàng.
  • Giữ chân bé ở mắt cá bằng 1 tay, tay kia vòng lại theo hình chữ C quanh đùi sao cho ngón cái hướng xuống rồi vuốt từ đùi xuống bàn chân.
  • Dùng 2 tay giữ đùi bé, sau đó xoay nhẹ nhàng theo 2 hướng ngược nhau từ hông đến bàn chân giống như khi bạn vắt khăn ướt.
  • Mẹ dùng 2 ngón tay cái xoa bóp lòng bàn chân bé từ gót cho đến các ngón chân.
  • Vuốt nhẹ từ lòng bàn chân đến ngón chân và kéo nhẹ các ngón chân.
  • Massage mắt cá chân con theo những hình tròn nhỏ rồi gập và duỗi cổ chân.
  •  

    Mát-xa cho bé giúp bé cảm thấy thư giãn, ngủ ngon hơn

    Massage chân giúp trẻ ngủ ngon, cảm thấy thư giãn, dễ chịu (Nguồn: Sưu tầm)

    Phản xạ ở trẻ sơ sinh khi được massage

    Những phản xạ ở trẻ sơ sinh bao gồm:

  • Phản xạ giật mình xảy ra nếu có sự thay đổi đột ngột về vị trí hoặc có tiếng động lớn. Trẻ của bạn sẽ vung tay hoặc chân ra sau đó thu chúng về với một chút run rẩy. Phản xạ giảm dần khi trẻ 3 tháng tuổi.
  • Phản xạ cơ bản xảy ra khi trẻ được chạm vào một bên má. Trẻ sẽ xoay đầu hướng về phía bị kích thích. Phản xạ giảm dần khi trẻ 3 tháng tuổi.
  • Phản xạ nắm. Nếu bạn khều nhẹ vào lòng bàn tay hoặc bàn chân trẻ, trẻ sẽ có khuynh hướng nắm ngón tay của bạn cũng như cụm các ngón chân lại. Phản xạ này sẽ chuyển từ tự phát sang có ý thức khi trẻ ngày một lớn và phát triển.
  • Phản xạ nghẹo cổ xảy ra khi đầu của trẻ xoay về một hướng. Nó làm toàn bộ cơ thể trẻ cong ngay tức thì. Phản xạ giảm dần khi trẻ được 6 tháng tuổi.
  • Không có lí gì để lo lắng nếu bạn kích thích những phản xạ này trong quá trình mát-xa, ngoại trừ việc tìm hiểu rõ tại sao chúng lại diễn ra và cho trẻ thời gian để điều chỉnh cũng như phục hồi về trạng thái ban đầu. Ví dụ khi bạn mát-xa lòng bàn chân, các ngón chân sẽ có khuynh hướng chụm lại. Vì vậy, hãy chờ cho đến khi chúng mở ra trở lại để tiếp tục.

    Một số lưu ý khi massage cho trẻ sơ sinh mẹ nên ghi nhớ

    Mát-xa cho trẻ sơ sinh mang lại khá nhiều lợi ích thần kỳ nếu mẹ đang áp dụng đúng cách. Dưới đây là một số lời khuyên bổ ích cho các mẹ massage cho bé yêu của mình tại nhà đảm bảo an toàn nhất.

  • Đảm bảo móng tay của mẹ đã được cắt ngắn, sạch sẽ và không được đeo các loại trang sức như nhẫn, vòng tay tránh gây trầy xước cho bé.
  • Cần phải sử dụng lòng bàn tay và các ngón tay nhẹ nhàng, tuyệt đối tránh các động tác quá mạnh.
  • Không được sử dụng các loại tinh dầu người lớn để massage cho trẻ. Cách tốt nhất là bạn nên dùng những loại dầu massage cho trẻ được chiết xuất từ nguyên liệu tự nhiên như dầu ô liu không mùi nhằm giúp cho làn da của trẻ luôn mềm mại và không gây dị ứng.
  • Tuyệt đối tránh massage cho trẻ ngay sau khi ăn hay vừa mới ốm dậy. Thời điểm tốt nhất chính là trước khi đi ngủ, khi ngủ dậy và đặc biệt lúc tắm cho trẻ sơ sinh.
  • Một số câu hỏi thường gặp khi massage cho bé

    Khi nào thì có thể bắt đầu massage cho bé?

    Không có hướng dẫn về độ tuổi tối thiểu để bắt đầu massage cho em bé. Tuy nhiên, có một ý kiến chung cho rằng nên xoa bóp khi trẻ được 1 tháng tuổi, bởi trẻ sơ sinh phải mất 15 ngày để da trở nên kháng nước. Nhìn chung, 1 tháng tuổi là độ tuổi lý tưởng vì có nhiều lợi ích như cuống rốn sẽ rụng, rốn khô lại, da ít nhạy cảm, hàng rào bảo vệ da khỏe.

    Khoảng thời gian massage tốt cho bé là bao lâu?

    Thời điểm tốt nhất để mát-xa cho trẻ sơ sinh là khi trẻ được nghỉ ngơi đầy đủ, tỉnh táo và thích thú với môi trường. Các mẹ có thể massage cho trẻ vào buổi sáng khi bé bắt đầu một ngày mới, trước lúc tắm hoặc chiều tối giúp bé có giấc ngủ ngon và sâu hơn. Ngoài ra, mẹ hãy đợi khoảng 15 phút sau khi massage trước khi cho bú lại để cơ thể trẻ có thêm thời gian thư giãn hoàn toàn.

    Thời điểm mát-xa cho trẻ sơ sinh tốt nhất là buổi sáng, trước lúc tắm và chiều tối

    Thời điểm massage tốt nhất là khi trẻ tỉnh táo, được nghỉ ngơi đầy đủ (Nguồn: Sưu tầm)

    Làm thế nào để biết được trẻ cảm thấy thoải mái khi được mát-xa?

    Trẻ sơ sinh có rất nhiều cách để nói với chúng ta những gì là ổn cho chúng bằng cả biểu hiện thể chất lẫn tình cảm. Và đôi khi, cũng giống như chúng ta, chúng cũng có những cảm giác lẫn lộn về một điều gì đó. Kết quả là, cùng một lúc cả thông điệp “ổn” và “bất ổn” sẽ được gởi đi.

    Những dấu hiệu của sự bất ổn bao gồm nấc, thay đổi màu sắc (xanh hoặc nổi đốm), không thể tập trung vào bạn, co thắt cơ bắp, bồn chồn, dễ bị kích thích, mềm người, thụ động, cong người, căng thẳng, khóc vì đói, khóc vì đau, khóc vì buồn, khóc vì mệt, khóc vì hoảng sợ.

    Những dấu hiệu trẻ ở trong tình trạng tốt bao gồm những âm thanh vui vẻ từ miệng trẻ (trẻ thủ thỉ), tăng âm ruột (âm thanh được tạo ra bởi ruột khi đẩy hoặc tiêu hóa thức ăn), da sáng đều cùng màu, thở dễ dàng, mắt sáng, có khả năng tập trung vào bạn và tiếp nhận xung quanh một cách thoải mái, vươn người, mút, siết chặt tay hoặc chân.

    Nếu trẻ có dấu hiệu căng thẳng mạnh, ngừng mát-xa và đáp ứng yêu cầu của trẻ. Nếu trẻ cho những thông điệp lẫn lộn, tạm dừng, vỗ về trẻ sau đó thử lại. Nếu sự căng thẳng trở lại, ngừng hẳn. Nếu căng thẳng có dấu hiệu giảm thì có lẽ trẻ cần được vỗ về hơn nữa. Nếu trẻ cảm thấy thoải mái, tuyệt vời. Hãy tiếp tục xoa bóp cho trẻ.

    Trường hợp duy nhất bạn mát-xa khi trẻ khóc là lúc trẻ bị đau bụng. Xoa phần bụng của trẻ và phần lưng dưới để làm giảm cơn đau.

    Tôn trọng cảm giác của trẻ, nâng niu, trò chuyện với chúng về những gì chúng cảm thấy sẽ có lợi trong việc xây dựng niềm tin và tăng cường mối liên kết giữa bạn và trẻ.

    Có thể bạn quan tâm:

  • Cách chăm sóc sức khỏe cho bé cha mẹ cần biết
  • Cẩm nang chăm sóc trẻ sơ sinh đúng cách
  • Chăm sóc da cho bé
  • Qua bài viết Huggies chia sẻ, các mẹ đã biết được cách mát-xa cho bé đơn giản tại nhà cực hiệu quả. Thường xuyên massage cho trẻ sơ sinh là một cách tuyệt vời giúp bé biết rằng chúng luôn được yêu thương và trân trọng. Ngoài ra, nếu các bậc phụ huynh muốn tìm kiếm những thông tin hữu ích khác thì có thể xem qua chuyên mục Chăm sóc bé hoặc gửi câu hỏi về Góc chuyên gia.

    Nguồn tham khảo:

    https://www.babycenter.com/baby/bathing-body-care/slideshow-baby-massage_5175545

    https://www.hct.nhs.uk/media/1287/baby-massage.pdf

    EmptyView

    Nguyễn Phước Mỹ Linh

    Avatar expert

    Với hơn 14 năm kinh nghiệm tại bệnh viện nhi chuyên sâu như Nhi Đồng 1 TP.HCM, Bác sĩ Chuyên khoa 2 Nguyễn Phước Mỹ Linh chuyên ngành Nội nhi

    Huggies Power of Hugs

    BÀI VIẾT CÙNG CHỦ ĐỀ