Dạy bé tập vẽ

197

Không nhất thiết phải là thiên tài hội hoạ vì thật ra vẽ cũng chỉ là một giai đoạn trong sự phát triển của trẻ. Hãy tập vẽ cho bé ngay khi bé còn nhỏ, kỹ năng vẽ này sẽ giúp ích cho các kỹ năng khác của bé sau này.

Làm cha mẹ, ai cũng thích thú với những kỹ năng của con: những mốc trong sự phát triển của trẻ khi trẻ biết bò và biết dùng muỗng rồi tự mặc quần áo và biết nói. Nhưng thỉnh thoảng có những thứ bị bỏ qua như dạy bé vẽ. Kỹ năng này rất quan trọng cho nhiều lý do phát triển của bé. Nó đơn giản, không đắt tiền và rất vui.

Khi nào có thể dạy bé tập vẽ ? 

Đa số trẻ con bắt đầu vẽ nguệch ngoạc lúc 12-18 tháng tuổi. Giai đoạn này bé đã có thể tự ngồi mà không cần trợ giúp, biết nhặt đồ vật và di chuyển vật trên mặt phẳng. Bé vẫn còn thích nếm thử mọi thứ bé nhặt được nên đồ chơi của bé phải những vật an toàn. Bạn không cần ép bé, đến lúc phù hợp bé sẽ nhặt cây bút chì đầu tiên. Việc bạn cần làm khi dạy bé tập vẽ là chọn bút giấy thích hợp và tạo cơ hội cho bé.

Lần đầu nguệch ngoạc

Bạn nên bắt đầu với tờ giấy trắng to, dán xuống sàn. Như vậy bé sẽ có nhiều không gian để di chuyển. Cho bé một cây bút chì màu loại ngắn và mập cho dễ cầm. Bé sẽ di chuyển từ vai hoặc cùi chỏ và sự di chuyển này rất ít chính xác. Nhưng khi bé bắt đầu biết di chuyển tới và lui, bé sẽ bắt đầu hiểu là bé đang vẽ. Bé sẽ rất thích thú.

2 đến 3 tuổi

Khoảng 2 tuổi, bé bắt đầu thay cách vẽ từ ngẫu hứng thành có kiểm soát. Kỹ năng vận động như cổ tay/bàn tay/ngón tay sẽ cải thiện hơn và sau đó bé sẽ có thể cầm bút chì. Đây là lúc bạn nên dạy bé vẽ bằng cách cho bé thêm nhiều bút màu hơn vì bé thích thể hiện bản thân bằng cách tự chọn màu cho mình. Bé biết vẽ trái/phải, thẳng, zic zac, chấm hoặc chéo. Mặc dù bé không có vẻ gì là đang vẽ một vật rõ ràng, nhưng những nét vẽ có thể giúp bé tưởng một vật nào đó, như cái cách người lớn tưởng tượng hình dạng con vật qua những đám mây.

3 đến 4 tuổi

Từ 3 tuổi bé sẽ thay những nét vẽ đơn thuần thành ra những vật rõ ràng hơn. Một vòng tròn với 2 đường thẳng (ám chỉ chân) là hình con người. Ở giai đoạn này, nhiều bé thích tự nói chuyện với mình hoặc người khác trong lúc vẽ; một số bé bắt đầu đặt tên các hình vẽ của bé. Đa số bé bắt đầu để ý các kí tự và vẽ chúng vào tranh.

4 đến 5 tuổi

Giai đoạn này, các hoạ sĩ nhí thích chọn màu ngẫu nhiên và vẽ các vật thể. Những ý quan trọng sẽ được bé vẽ to hơn, như là hình ba mẹ chẳng hạn. Bé có xu hướng vẽ những vật phức tạp theo kiểu x-ray - ví dụ như bạn sẽ thấy cảnh bên trong căn nhà từ bên ngoài. Bé cũng bắt đầu thích kể chuyện qua tranh bé vẽ.

Làm cha mẹ nên nhớ giai đoạn trên là giai đoạn trung gian – con bạn có thể trải qua nhanh hay chậm tuỳ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm bé vẽ thường xuyên và bao lâu.

Hướng dẫn bé tập vẽ như thế nào ?

Các nghiên cứu cho rằng sự có mặt của bạn là một cách giúp bé. Nghe có vẻ đơn giản nhưng tốt nhất là bạn ngồi cạnh bé, ngắm bé và lắng nghe, cho bé thấy bạn hứng thú với tranh bé vẽ và thích bé. Việc bạn hỏi han hay khen nên mang tính khuyến khích hành động của bé hơn là quan tâm kết quả bé vẽ. (Bạn sẽ thấy một số ví dụ bên dưới). Các câu hỏi như “đây là gì đây” sẽ làm bé cảm thấy thất bại vì vẽ mà bạn không hiểu. Nên tránh so sánh tranh bé vẽ với các bé khác. Sẽ xảy ra 2 trường hợp: Các bé vẽ xấu hơn sẽ cố gắng bắt chước người vẽ đẹp hơn hoặc là bỏ cuộc.

Phản hồi tích cực:

  • “Con thật chăm chỉ. Con đã vẽ nhiều chấm trên bức tranh này”
  • “Vẽ bút chì xoay vòng vòng vui không con?”
  • “Chúng ta sẽ dán tranh lên tủ lạnh để Ba về Ba xem nhé!”
  • “Mình cho vào phong thư và gửi Bà xem nhé!”

Phản hồi kém hiệu quả:

  • “Con vẽ gì vậy?”
  • “Con quên vẽ tay rồi”
  • “Con vẽ căn nhà giống như Jonny vẽ đi”
  • “Không con ơi, bầu trời màu xanh. Đây, bút chì màu xanh đây”

Hoạ sĩ nổi tiếng bắt đầu vẽ từ sớm

Khi bạn khuyến khích bé vẽ, bạn có thể tự hỏi đó có phải là tài năng không. Có thể đấy nhưng trước tiên có vẻ bé vẽ vì vui và đó là hoạt động trong sự phát triển của trẻ. Một số bé sẽ trở thành hoạ sĩ tài ba. Các hoạ sĩ nổi tiếng vẽ từ rất sớm. Khi còn là em bé, từ đầu tiên của Pablo Picasso là “bút chì” – không có gì ngạc nhiên cà vì ba mẹ ông là hoạ sỹ mà. Henri de Toulouse-Lautrec lúc 8 tuổi đã vẽ phác hoạ trong vở bài tập của ông. Claude Monet lúc 10 tuổi đã bán được những bức vẽ biếm hoạ cho người địa phương.

Vẽ có thể thúc đẩy những kỹ năng khác của bé

Khả năng vẽ liên quan đến khả năng viết chữ cái. Thời gian vẽ càng nhiều càng tốt. Một nghiên cứu (năm 1994) có 2 nhóm trẻ - nhóm trẻ dành thời gian vẽ và viết nhiều hơn sẽ có kỹ năng viết tốt hơn và những bức vẽ sáng tạo hơn.

Vẽ cũng liên quan đến khả năng nói của bé. Nghiên cứu năm 2006 cho thấy khả năng vẽ liên quan đến khả năng nhận biết sự vật nhanh. Nhiều bé thích vẽ với bạn bè và thảo luận những sáng tạo của nhau. Việc này giúp bé tăng cường kỹ năng giao tiếp. Việc vẽ và trao đổi với bạn hay với ba mẹ sẽ giúp phát triển kỹ năng viết cho bé.

Một số nghiên cứu còn cho thấy liên hệ giữa kỹ năng vẽ và khả năng học tập trong sự phát triển của trẻ.

+